شیــــل

نگاهی به دنیای سیاست، فرهنگ و ادبیات

۹ مطلب با موضوع «سیاست :: حقوق بین‌الملل» ثبت شده است

همه‌پرسی استقلال اقلیم کردستان در ترازوی حقوق بین‌الملل

در این نوشتار کوتاه به برخی از پرسش‌ها پیرامون جدایی‌طلبی یک جانبه در حقوق بین‌الملل پاسخ می‌دهیم.

...

سؤال: دیدگاه حقوق بین الملل درمورد برگزاری همه پرسی های استقلال طلبانه چیست؟

پاسخ: از دید حقوق بین الملل تصمیم به برگزاری و یا عدم برگزاری همه پرسی و هرگونه نظرخواهی عمومی دیگر درمورد جدایی یا استقلال در چارچوب حقوق داخلی دولت ها قرار داشته و حقوق بین الملل نسبت به قانونی بودن آن ها اظهار نظری ندارد. (با توجه به اظهارنظر جدید سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه در باب مشروعیت این همه پرسی قابل ذکر است که از دید حقوق بین الملل مشروعیتِ عملی با قانونی بودن آن متفاوت است، برگزاری همه پرسی برای نیل به خواست های مشروع و از سوی گروه هایی که حقوق بشر را رعایت می کنند، می تواند مشروع قلمداد گردد.)

 

سؤال: آیا پیرو موازین حقوق بین الملل افراد یا جمعیت ساکن در محلی می توانند ادعای جدایی طلبی داشته و نسبت به ایجاد کشوری جدید اقدام نمایند؟

  • ۲ پسنديدم
  • ۰ نظر
    • حسن علیزاده
    • چهارشنبه ۵ مهر ۹۶

    تحریم تحریم و باز هم تحریم

    آیا تحریم‌های جدید کنگره در صورت تصویب نهایی و امضای ترامپ، با تعهدات آمریکا وفق برجام مغایر است؟

    ....

    برای پاسخ به این سوال می توان هم به متن برجام رجوع کرد و هم با توجه به اصول تفسیری همچون اصول حسن نیت، معانی متداول کلمات و اصطلاحات (با توجه به زمان کاربرد آن ها) و همین طور سیاق کلمات که با توجه به متن معاهده (اعم از مقدمه، مفاد و ضمائم آن) و نیز توافقات صورت گرفته پس از آن و همچنین رویه عملی دولت ها در جهت اجرای آن معاهده (توافق یا هر نام دیگری) به تفسیر مفاد آن معاهده اقدام نمود. با این همه می بایست توجه داشت که در هر شرایطی، متن معاهده اساس کار بوده و در بررسی متن معاهده نه معنای لفظی کلمات بلکه روش عملی آن مدنظر قرار می گیرد.

  • ۰ پسنديدم
  • ۰ نظر
    • حسن علیزاده
    • شنبه ۲۷ خرداد ۹۶

    فؤاد روحانی، نخستین دبیر کل اوپک

    «فؤاد روحانی، نخستین دبیر کل اوپک، تمام شاهکارهای موتزارت و ظرایف زندگی‌اش را می‌دانست»

    ...

    سال‌های آغازین دهه شصت میلادی (چهل خورشیدی) برای شاه بسیار مهم بود. در سپتامبر 1960 بود که برای نخستین بار برخی از کشورهای تولیدکننده نفت به‌ویژه ایران، عراق، کویت، عربستان سعدی و ونزوئلا، بر آن شدند که کارتلی برای تنظیم تولید نفت در جهان پدیدآورند و چنین بود که «اوپک» پدید آمد. تجربه ناموفق شاه در امضای قراردادی با انریکو ماتئی، تاجر نفت ایتالیایی که بلافاصله پس از امضای قرارداد با ایران به شکلی که به گمان شاه مشکوک بود درگذشت برای شاه تلخ و حتی تکان‌دهنده بود. شاه به‌صراحت می‌گفت: «من هرگز نپذیرفتم که مرگ ماتئی تصادفی بیش نبود.» می‌گفت ماتئی درواقع نخستین قربانی تلاش شاه برای اعمال قدرت در برابر شرکت‌های نفتی بود. ماتئی پذیرفته بود که 75 درصد از سود شرکت خود در ایران را به ایران بدهد. مرگ وی قرارداد را هم به تعلیق درآورد. به‌علاوه مسئله‌ی نفت در ذهن شاه، همواره با یاد مصدق عجین بود. انگار در سال‌های بعد از 28 مرداد یکی از اهداف سیاسی اصلی شاه این بود که بتواند ادعا کند برای ملی کردن نفت ایران گامی از مصدق هم بیشتر گذاشته است. تأسیس اوپک به شاه این امید را می‌داد که بتواند با کمک قدرت متشکل کارتل، دستاوردهایی درزمینهٔ نفت به دست آورد و چنین هم شد؛ ولی با در نظر گرفتن تجربه ماتئی، شاه در آغاز گمان نمی‌کرد که غرب و شرکت‌های نفتی هرگز اجازه خواهند داد که اوپک پا بگیرد و به قدرتی جدی بدل شود. به همین خاطر هم در آغاز تأسیس اوپک را با احتیاط و حتی تردید می‌نگریست.

  • ۰ پسنديدم
  • ۰ نظر
    • حسن علیزاده
    • چهارشنبه ۲۲ دی ۹۵

    تمدید تحریم‌های ایران؛ نقض صریح برجام

    با توجه به تمدید ده ساله قانون جامع تحریم های ایران موسوم به ISA  (یا داماتو) از سوی کنگره ایالات متحده آمریکا، و امضای محتمل آن از سوی باراک اوباما، در این نوشتار با توجه به متن برجام و تفسیر اصولی بر اساس حقوق بین الملل، به این نتیجه می رسیم که بدون شک، تمدید تحریم های ایران، نقض برجام بوده و دست جمهوری اسلامی ایران برای پیگیری از طریق ساز و کار تعبیه شده در برجام (نظام خود بسندگی برجام) و همین طور اقدام متقابل با توجه به پیش شرط های مقرر (همچون ضرورت و تناسب و در تضاد نبودن با موضوع و هدف معاهده) باز می باشد. لازم به ذکر است که نقض یک طرف از معاهدات چندجانبه، دلیلی برای کنار کشیدن دیگر طرف ها نمی باشد.

  • ۰ پسنديدم
  • ۰ نظر
    • حسن علیزاده
    • جمعه ۱۲ آذر ۹۵

    لزوم تجدید ساختار در مسیر جهانی شدن

    در این یادداشت کوتاه با توجه به نتایج انتخابات اخیر در ایالات متحده آمریکا و همچنین نظرات برخی از سیاستمداران به اصطلاح «پوپولیست» در جهت حفظ و بازپس گیری منافع افراد در کشورها که عمدتا با رویکردی قومیت گرا همراه بوده، به ساختار فعلی نظام بین الملل از جنبه ی همکاری بین دول برای جهانی شدن و بین الملل گرایی نظر افکنده و تغییر پارادایمی را برای این روند در جهت نقش فعال تر افراد و گروه ها پیشنهاد کرده ایم.

  • ۰ پسنديدم
  • ۰ نظر
    • حسن علیزاده
    • جمعه ۱۲ آذر ۹۵

    ترامپ و فرجام برجام؛ از رؤیا تا واقعیت! (بخش نخست)

    رویکرد نخست؛ برجام معاهده‌ی بین‌المللی 

    از شعارها و شاید بتوان گفت «وعده های» انتخاباتی دونالد ترامپ پیش از برگزیده شدن از سوی اکثریت «آرای الکتورال کالج احتمالی» به عنوان چهل و پنجمین رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا، «پاره کردن» برجام (یا همان برنامه جامع اقدام مشترک بین جمهوری اسلامی ایران و کشورهای عضو گروه 5+1) بود. امری که با واکنش رهبر معظم انقلاب نیز همراه بود و در سخنرانی ایشان در خرداد ماه 95 در دیدار سران سه قوه، مسئولان و کارگزاران نظام، مدیران ارشد دستگاه های مختلف و عناصر فعال سیاسی، اجتماعی و فرهنگی، با اشاره به زوایای پُر ابهام سند برجام که زمینه سوء استفاده ی طرف های مقابل را فراهم کرده، تأکید کردند:

     «جمهوری اسلامی ابتدائاً برجام را نقض نخواهد کرد، زیرا وفای به عهد، دستوری قرآنی است اما اگر تهدید نامزدهای ریاست جمهوری آمریکا مبنی بر پاره کردن برجام عملی شود، جمهوری اسلامی برجام را آتش خواهد زد که این کار هم دستوری قرآنی درباره ی نقض عهد متقابل است.»

     در این نوشتار مختصر از دیدگاه حقوقی، به بررسی چگونگی نقض، تعلیق یا کناره گیری از تعهدات ناشی از برجام خواهیم پرداخت.

  • ۰ پسنديدم
  • ۰ نظر
    • حسن علیزاده
    • دوشنبه ۱ آذر ۹۵

    حقوق بین‌الملل و مسأله‌ای به نام آزمایش و تهدید هسته‌ای

    تهدید یا بکارگیری سلاح هسته ای از سوی کره شمالی به موجب قواعد عام حقوق بین الملل ممنوع است، ولی قاعده خاصی که به روشنی از آن چنین ممنوعیتی احراز شود، وجود ندارد

    پیونگ یانگ که در جریان نشست گروه بیست در چین با شلیک سه موشک بالستیک در دریای ژاپن از آزمایش هسته ای جدیدی خبر داده بود، ضمن تأیید رسمی انجام پنجمین آزمایش هسته ای خود اعلام کرد آزمایش اتمی قوی تر از پسر کوچک؛ با موفقیت انجام شده است و اینکه به انجام اقداماتی در راستای تقویت توان هسته ای خود ادامه خواهد داد. در این نوشتار مروری مختصر خواهیم داشت بر وضعیت انجام آزمایش های هسته ای در نظام حقوق بین الملل.

  • ۰ پسنديدم
  • ۰ نظر
    • حسن علیزاده
    • دوشنبه ۱ آذر ۹۵

    بحران سوریه و مسأله‌ای به نام عفو عمومی

    چندی پیش در خبرها داشتیم که بشار اسد رئیس جمهور دولتِ قانونی سوریه اعلام داشته چنانچه هر کس در حلب که سلاح به دست دارد خودش را تسلیم کرده  و سلاحش را تحویل دهد  یا هر کس که افرادی را ربوده آن ها را آزاد کند، عفو خواهد شد. معمولا عفو در رابطه با نقض های صورت گرفته حقوق بشر و بشردوستانه در مخاصمات مسلحانه (اعم از بین المللی یا غیر بین المللی) مطرح می شوند، در نوشتار پیش رو، نخست به نوع مخاصمه مسلحانه در سوریه پرداخته و سپس اعلام و اجرای عفو از سوی دولت بشار اسد را با توجه به موضِع حقوق بین الملل و منافع (مصالح) سیاسی دولت ها و جامعه بین المللی، بررسی می کنیم.

     

  • ۰ پسنديدم
  • ۰ نظر
    • حسن علیزاده
    • يكشنبه ۳۰ آبان ۹۵

    ترکیه و اما و اگرهای برپایی دوباره مجازات اعدام

    آیا ترکیه می تواند به سادگی مجازات اعدام را احیا کند؟ مسیر عملیاتی کردن بازگرداندن مجازات اعدام به محاکم قضایی ترکیه چگونه است؟

    پس از شکست کودتای 15 جولای، دولت ترکیه وضعیت اضطراری اعلام کرد و پس‌ از آن در 21 جولای به شورای اروپا اطلاع داد که «ممکن است» از کنوانسیون اروپایی حقوق بشر (ECHR) کناره‌گیری کند. منظور از کنوانسیون اروپایی حقوق بشر که گاهی از آن به‌ اختصار با نام کنوانسیون اروپایی نیز یاد می‌شود، در واقع «کنوانسیون اروپایی حمایت از حقوق بشر و آزادی ‌های اساسی» است. کنوانسیون مذکور از جمله اسنادِ تدوین ‌شده توسط شورای اروپا است. این سند در سال 1949 با هدفِ ارتقای فرهنگ، حیات سیاسی و اجتماعی و نیز ترویج و توسعه ‌ی حقوق بشر، دموکراسی و حاکمیت قانون در اروپا تدوین شد. هدف اولیه از تدوین این کنوانسیون حمایت از حقوق مدنی و سیاسی در مقابل حقوق اقتصادی اجتماعی و فرهنگی بود، اما چنین امری در نظرات دادگاه اروپایی حقوق بشر مورد تفکیک و جدایی قرار نگرفت.

  • ۰ پسنديدم
  • ۰ نظر
    • حسن علیزاده
    • يكشنبه ۳۰ آبان ۹۵